عنوان: جنگ و صلح در شعر کودک و نوجوان دهه ۸۰ و ۹۰
دانشجو : معصومه مرادی
استاد راهنما: دکتر کاووس حسنلی
استاد مشاور: دکتر فاطمه غلامی
دانشگاه : شیراز
مقطع : کارشناسی ارشد
رشته : زبان و ادبیات فارسی
تاریخ دفاع : تابستان ۹۶
چکیده
شعر کودک و نوجوان در دهه‌های ۸۰ و ۹۰ یکی از دوره‌های اصلی تحول خود را تجربه کرده است. به نظر برخی از پژوهندگان یکی از جنبههای تمایز محتوای این جریان، در سال‌های پس از جنگ، پرداختن به مضامینی در محور جنگ یا در مقابل آن، صلح در اشعار کودک و نوجوان است.
در این پژوهش پس از مطالعه ۲۱۰ کتاب (متضمن۱۵۱۸ شعر) از ده شاعر دهه‌های ۸۰ و ۹۰، ۲۳۸ شعر که در آنها به گونهای مضامین جنگ و صلح نمود یافته، استخراج و به شیوه تحلیل محتوا در پنج فصل اصلی بررسی شده است.
در فصل‌های اول و دوم، به کلیات و مبانی نظری تحقیق پرداخته شده و در فصل سوم، بازتاب مفهوم جنگ و صلح در شعر کودک و نوجوان این دو دهه تحلیل و معرفی شده؛ سپس در فصل چهارم به تحلیل بازنمود هنری این دو مفهوم، در اشعار پرداخته شده و در پایان، نتایج تحقیق در فصل پنجم بیان شده است.
نتایج این پژوهش نشان میدهد، شاعران این دو دهه در پرداختن به دو مفهوم جنگ و صلح، بیش از همه به مضامینی چون: توصیف درگیریهای نظامی در ایران به ویژه در دوران جنگ، نهضت‍‌های آزادیبخش با تاکید بر انقلاب اسلامی، جنگهای مذهبی به ویژه عاشورا، کشمکشهای خانوادگی، تنشهای ارتباطی میان کودکان و جامعه، نزاع حیوانات و بازسرایی افسانههای کهن توجه کرده‌اند یا با نگاهی صلح محور، مفاهیمی مقابل مضامین یاد شده را در اشعار خود مطرح کرده‌اند. همچنین تشبیه، تشخیص و جاندارانگاری و استفاده از نمادهای گوناگون، مهمترین ابزارهای خلق هنرمندانه مفاهیم جنگ و صلح در شعر کودک و نوجوان دهه‌های ۸۰ و ۹۰ است.
